ارسال بسته در ایران امروز فقط به رفتن به اداره پست محدود نیست. می‌توانید بسته را در دفتر پست تحویل بدهید، یا با تیپاکس و چاپار از درب منزل به شهر دیگری بفرستید، یا با پیک موتوری الوپیک و اسنپباکس در همان شهر و در کمتر از چند ساعت جابهجا کنید. انتخاب درست به چهار چیز بستگی دارد: مقصد (درونشهری یا بین‌شهری)، فوریت، وزن و ارزش کالا. در این راهنما همه این گزینه‌ها را کنار هم گذاشته‌ایم، مراحل ارسال را قدمبهقدم توضیح داده‌ایم و نکات بسته‌بندی، اقلام ممنوعه و رهگیری را مرور کرده‌ایم.
این راهنما بر اساس اطلاعات منتشرشده در سایت رسمی شرکت‌ها تا آبان ۱۴۰۵ نوشته شده است. شرایط و تعرفه‌ها ممکن است تغییر کند؛ پیش از ارسال، صفحه رسمی هر شرکت را بررسی کنید.
بهترین روش ارسال بسته کدام است؟
پاسخ کوتاه: برای ارسال در همان شهر و فوری، پیک موتوری (الوپیک یا اسنپباکس) سریع‌ترین گزینه است. برای ارسال به شهر دیگر، اگر هزینه برایتان مهم‌تر است پست پیشتاز یا سفارشی، و اگر دریافت از درب منزل و بیمه مهم‌تر است تیپاکس یا چاپار مناسب‌ترند. برای بار سنگین و حجیم، وانت (الو وانت یا وانت اسنپباکس) یا باربری را انتخاب کنید.
هیچ شرکتی برای همه شرایط «بهترین» نیست. فروشگاه‌های اینترنتی معمولاً ترکیبی از چند روش را به کار می‌برند: پیک برای مشتریان هم‌شهر، پست یا تیپاکس برای شهرستانها.
مقایسه شرکت‌های ارسال بسته
| روش / شرکت | محدوده | دریافت از درب منزل | ویژگی‌های اعلام‌شده | رهگیری |
|---|---|---|---|---|
| پست پیشتاز (شرکت ملی پست) | درونشهری و بین‌شهری سراسر کشور | از طریق شرکت‌های همکار و سرویس‌هایی مثل الوپست | درونشهری معمولاً حدود ۲۴ ساعت، شهرستانها ۴۸ تا ۷۲ ساعت؛ وزن تا ۲۵ کیلوگرم؛ بیمه عمومی* | کد رهگیری ۲۴ رقمی |
| پست سفارشی (شرکت ملی پست) | بین‌شهری سراسر کشور | معمولاً مراجعه به دفتر پست | ارزانترین سرویس پست، معمولاً ۵ تا ۷ روز؛ وزن تا ۴۰ کیلوگرم* | کد رهگیری و رسید |
| پست ویژه (شرکت ملی پست) | سراسر کشور | از طریق دفاتر و پلتفرم‌های ارسال | سریع‌ترین سرویس پست؛ معمولاً کمتر از ۲۴ ساعت اگر مرسوله پیش از ساعت ۱۰ صبح تحویل شود* | کد رهگیری |
| تیپاکس | درونشهری، بین‌شهری، بین‌المللی | بله (پلاک‌به‌پلاک) | بیش از ۱۳۰۰ نمایندگی، بیمه و جبران خسارت، پرداخت در محل (COD)، تحویل همان‌روز در تهران برای سفارش تا ساعت ۱۳ | سایت و اپ مای‌تیپاکس |
| چاپار (کالارسانان چاپار) | بین‌شهری و بین‌المللی | بله | بسته سبک و سنگین، پس‌کرایه، پرداخت در محل، بیش از ۱۰۰ نمایندگی | کد رهگیری پیامکی |
| الوپیک | درونشهری؛ الوپست از تهران به شهرستان | بله | پیک موتوری، الو وانت، الوپست با پست پیشتاز | داخل اپ؛ الوپست با کد پست |
| اسنپباکس | درونشهری و برخی مسیرهای بین‌شهری با وانت | بله | پیک با جعبه و بی‌جعبه، پیک اقتصادی (تا ۲ ساعت)، وانت سبک و سنگین تا ۳۸۰۰ کیلوگرم، بیمه تا ۳۰ میلیون تومان برای پیک و ۱۰۰ میلیون تومان برای وانت | لحظه‌ای روی نقشه |
* زمان‌ها و سقف وزن سرویس‌های پست بر اساس راهنماهای وبلاگ تاپین (tapin.ir/blog) است و «معمول» هستند، نه تعهد قطعی. زمان واقعی به مسافت، تعطیلات و شرایط جوی بستگی دارد؛ پیش از ارسال با post.ir تطبیق دهید.
برای آشنایی بیشتر با هر شرکت: شرکت ملی پست · تیپاکس · چاپار · الوپیک · اسنپباکس
چطور بسته را با پست ارسال کنیم؟
پاسخ کوتاه: بسته را بسته‌بندی کنید، با نشانی و کد پستی دقیق فرستنده و گیرنده به نزدیک‌ترین دفتر پست یا دفتر پیشخوان پستی ببرید، نوع سرویس (پیشتاز یا سفارشی) را انتخاب کنید، هزینه را بپردازید و رسید حاوی کد رهگیری را نگه دارید.
- اطلاعات را آماده کنید: نام، شماره موبایل، نشانی کامل و کد پستی ده‌رقمی فرستنده و گیرنده.
- بسته‌بندی کنید: کارتن محکم و پرکننده مناسب؛ در دفتر پست هم معمولاً خدمات بسته‌بندی وجود دارد.
- سرویس را انتخاب کنید: ویژه برای فوری‌ترین ارسال، پیشتاز برای سرعت و بیمه، سفارشی برای هزینه کمتر. اگر بسته مایعات یا کالای شکستنی دارد، هنگام ثبت اعلام کنید؛ این بسته‌ها روی رسید با نشانه جداگانه علامت می‌خورند.
- محتوا و ارزش را درست اعلام کنید: اعلام نادرست ممکن است باعث رد بسته یا از دست رفتن حق خسارت شود.
- رسید را نگه دارید: کد رهگیری روی رسید است و برای پیگیری و شکایت لازم دارید.
طبق راهنمای تاپین، مرسوله پیشتازی که پیش از ساعت ۱۲ ظهر (پنجشنبه‌ها پیش از ساعت ۱۰) تحویل شود، همان روز راهی میشود و در روزهای تعطیل ارسال انجام نمی‌شود. توزیع پیشتاز در مقصد معمولاً شنبه تا چهارشنبه از ۸ تا ۱۴:۳۰ و پنجشنبه از ۸ تا ۱۳:۳۰ است. تاپین همچنین گزارش کرده که از دی ۱۴۰۱ برای بسته‌های مایعات، شکستنی و خارج از اندازه (طول بیش از ۳۵، عرض بیش از ۲۵ یا ارتفاع بیش از ۱۸ سانتی‌متر) هزینه اضافه دریافت میشود؛ مقدار فعلی را از دفتر پست بپرسید.
اگر نمی‌خواهید به دفتر پست بروید، سرویس‌هایی مثل الوپست (الوپیک) بسته را از درب منزل در تهران تحویل میگیرند و با پست پیشتاز ارسال می‌کنند. طبق شرایط الوپیک، درخواست‌های ثبت‌شده بین ساعت ۸ تا ۱۵ همان روز انجام میشود و پرداخت فقط اعتباری است.
برای دیدن تعرفههای فعلی: نرخنامه خدمات پستی
چطور با تیپاکس بسته بفرستیم؟
پاسخ کوتاه: سفارش را در اپ یا سایت مای‌تیپاکس (برای مبدأ تهران)، با تماس با شماره ۰۲۱۸۴۵۷ یا مراجعه به یکی از نمایندگی‌ها ثبت کنید. تیپاکس‌یار بسته را از محل شما میگیرد، در حضور شما محتوا را بررسی و بسته‌بندی میکند و رسید و کد رهگیری می‌دهد.
مراحل اعلام‌شده در سایت تیپاکس:
- ثبت سفارش آنلاین، تلفنی یا حضوری.
- دریافت بسته از فرستنده یا پذیرش در نمایندگی؛ بسته در حضور فرستنده باز و بررسی میشود.
- ارسال از طریق شبکه تیپاکس با امکان رهگیری در همه مراحل.
- تحویل به گیرنده؛ اگر پس‌کرایه انتخاب شده باشد، هزینه از گیرنده گرفته میشود.
به گفته تیپاکس، ارسال بهصورت خودکار شامل بیمه و جبران خسارت است و کافی است ارزش دقیق کالا را هنگام ثبت اعلام کنید. در کاتالوگ خدمات تیپاکس، سقف جبران خسارت ۳۰۰ میلیون ریال (۳۰ میلیون تومان) ذکر شده و زمان اکسپرس زمینی بسته به مسافت یک تا پنج روز کاری است. این ارقام را پیش از ارسال با سایت تیپاکس به‌روز کنید، چون ممکن است تغییر کرده باشند.
هزینه ارسال با تیپاکس به مسافت، وزن و حجم بستگی دارد: نرخ ارسال بسته با تیپاکس
چطور با چاپار بسته بفرستیم؟
پاسخ کوتاه: با شماره ۰۲۱۶۴۰۸۵ داخلی ۱ (شنبه تا چهارشنبه ساعت ۸ تا ۱۷) سفارش ثبت کنید؛ چاپار بسته را درب منزل یا محل کار تحویل میگیرد و در شهر مقصد تحویل می‌دهد. کد رهگیری برای فرستنده و گیرنده پیامک میشود.
چاپار امکان پس‌کرایه (پرداخت هزینه توسط گیرنده) و پرداخت در محل را دارد که برای فروش اینترنتی مفید است. طبق سایت چاپار، جمع‌آوری شنبه تا چهارشنبه ۹ تا ۱۶ و پنجشنبه ۹ تا ۱۴ انجام میشود. این شرکت ارسال بین‌المللی هم دارد.
ارسال بسته درونشهری با پیک چطور است؟
پاسخ کوتاه: در اپ الوپیک یا بخش اسنپباکس در سوپراپ اسنپ، مبدأ و مقصد را روی نقشه مشخص کنید، نوع سرویس (پیک، پیک با جعبه، اقتصادی یا وانت) را انتخاب کنید و قیمت را پیش از ثبت ببینید. پیک بسته را از شما میگیرد و مسیرش را می‌توانید لحظه‌ای دنبال کنید.
- اسنپباکس: پیک بی‌جعبه، «باکس پلاس» با جعبه و پیک اقتصادی که طبق سایت اسنپباکس حداکثر تا ۲ ساعت بعد از پذیرش تحویل می‌دهد. وانت سبک برای بار تا ۵۰۰ کیلوگرم و وانت سنگین (نیسان) تا ۳۸۰۰ کیلوگرم در دسترس است. امکان پرداخت توسط گیرنده و ارسال هم‌زمان چند مرسوله هم وجود دارد.
- الوپیک: پیک موتوری برای مرسوله‌های سبک و «الو وانت» برای مرسوله‌هایی که با موتور جابهجا نمی‌شوند. طبق شرایط الوپیک، تحویل به‌طور پیش‌فرض درب بیرونی مبدأ و مقصد است، مگر اینکه درخواست دیگری بدهید.
بسته را چطور بسته‌بندی کنیم؟
پاسخ کوتاه: از کارتن سالم و هم‌اندازه کالا استفاده کنید، فضای خالی را با پرکننده (پلاستیک حباب‌دار، کاغذ مچاله) پر کنید، کالای شکستنی را جداگانه بپیچید و درزها را با چسب پهن محکم کنید. برچسب نشانی را روی سطح بزرگ و صاف بچسبانید.
- کالای شکستنی: هر قطعه جدا پیچیده شود و برچسب «شکستنی» بخورد؛ با این حال بیمه را جایگزین بسته‌بندی نکنید.
- مایعات: درب ظرف با چسب محکم شود و ظرف داخل کیسه پلاستیکی دربسته قرار بگیرد. برخی سرویس‌ها مثل اکسپرس هوایی تیپاکس مایعات خورنده، عطر و اسپری را نمی‌پذیرند.
- الکترونیک و باتری: در کارتن اصلی یا با محافظ ضربه؛ باتری‌های بزرگ در ارسال هوایی ممنوع‌اند.
- مدارک: داخل پاکت مقوایی یا کیسه ضدآب.
- برچسب: کد پستی، شماره موبایل گیرنده و فرستنده خوانا باشد؛ برچسب‌های قدیمی کارتن را بکنید. در سیستم جدید پست، نامه‌رسان با همان کد پستی ده‌رقمی به نشانی گیرنده می‌رود، پس یک رقم اشتباه یعنی تأخیر یا برگشت.
- نوع محتوا را اعلام کنید: در پلتفرم‌های ارسال مثل تاپین، مرسوله باید «عادی»، «مایعات» یا «شکستنی» ثبت شود؛ برای دو نوع آخر کارتن استاندارد و پوشش حباب‌دار لازم است.
- ابعاد را درست وارد کنید: ابعاد و وزن نادرست ممکن است هزینه اضافه یا رد بسته را در پی داشته باشد.
اگر مطمئن نیستید، از خدمات بسته‌بندی شرکت حمل استفاده کنید؛ تیپاکس، چاپار و دفاتر پست این خدمت را دارند. اگر بسته به‌خاطر بسته‌بندی ضعیف آسیب ببیند، ممکن است جبران خسارت پرداخت نشود.
چه چیزهایی را نمی‌توان با پست ارسال کرد؟
پاسخ کوتاه: مواد مخدر، مواد منفجره و آتش‌زا و رادیواکتیو، سلاح و مهمات (حتی مشقی)، کالای جعلی و سرقتی، اقلام منافی عفت و حیوانات زنده در همه انواع مرسولات پستی ممنوع‌اند. پول نقد، طلا، جواهرات و اوراق بهادار در مرسولات غیربیمه ممنوع‌اند.
شرکت ملی پست اعلام کرده که برخی اقلام کشف‌شده، مثل مواد مخدر، مواد منفجره و اقلام منافی عفت، نه به مقصد می‌روند و نه به فرستنده برگردانده می‌شوند. فهرست کامل‌تر شامل این موارد است:
- مواد مخدر و روان‌گردان و داروهای غیرمجاز
- مواد منفجره، قابل اشتعال، رادیواکتیو و کالای خطرناک
- سلاح سرد و گرم، مهمات و ادوات انفجاری اصل‌نما یا مشقی
- کالای جعلی، تقلبی و سرقتی، مدارک هویتی جعلی
- اقلام غیراخلاقی و منافی عفت
- تجهیزات نظامی و امنیتی مثل شوکر، باتوم و گاز اشک‌آور
- تجهیزات شنود و دوربین‌های مخفی (خودکار، ساعت یا عینک دوربین‌دار) و تجهیزات ماهواره
- مشروبات الکلی و کالای قاچاق
- حیوانات زنده (به‌جز استثناهای محدود برای مؤسسات تحقیقاتی)
- اقلامی که به‌خاطر ماهیت یا بسته‌بندی برای مأموران یا مرسولات دیگر خطرناک‌اند
- سکه، اسکناس، طلا، نقره، جواهرات و اوراق بهادار در مرسولات غیربیمه
به نوشته تاپین، از سال ۱۴۰۵ شرکت ملی پست ارسال طلا و جواهر را بهصورت محدود از چند باجه منتخب و با پذیرش زیر دوربین مداربسته ممکن کرده است؛ این مرسوله‌ها درب منزل تحویل نمی‌شوند و گیرنده باید با مدارک از دفتر پستی تعیین‌شده تحویل بگیرد. پیش از ارسال، شرایط را از پست بپرسید.
در ارسال بین‌المللی علاوه بر قوانین ایران، مقررات اتحادیه جهانی پست و قوانین کشور مقصد هم ملاک است؛ کالایی که در داخل مجاز است ممکن است در مقصد ممنوع باشد.
برخی کالاها «مشروط» هستند: دارو، مواد غذایی، مایعات و باتری لیتیومی با رعایت ضوابط بسته‌بندی و نوع سرویس قابل ارسال‌اند. شرکت‌های خصوصی هم فهرست خودشان را دارند؛ تیپاکس میگوید ممنوعات پستی، کالای قاچاق و مواد قابل اشتعال و انفجار را نمی‌پذیرد و فهرست کامل را در صفحه ممنوعات سایتش منتشر کرده است. مسئولیت قانونی ارسال اقلام ممنوعه با فرستنده است.
چطور بسته پستی را رهگیری کنیم؟
پاسخ کوتاه: کد رهگیری روی رسید یا پیامک ارسال را در سامانه رهگیری همان شرکت وارد کنید: کد ۲۴ رقمی پست در tracking.post.ir، کد تیپاکس در سایت یا اپ مای‌تیپاکس، و کد چاپار در بخش «رهگیری سفارش» سایت چاپار. پیک‌های الوپیک و اسنپباکس داخل اپ و روی نقشه رهگیری می‌شوند.
اگر کد رهگیری پست را گم کرده‌اید یا وضعیت مرسوله برایتان مبهم است، راهنمای کامل ما را ببینید: راهنمای کامل رهگیری مرسوله پستی
چند نکته:
- کد رهگیری پست از دی ۱۴۰۱ از ۲۰ به ۲۴ رقم تغییر کرده است؛ آن را بدون فاصله و دقیق وارد کنید. رهگیری با شماره موبایل ممکن نیست.
- اگر فرستنده شماره موبایل شما را ثبت کرده باشد، وضعیت مرسوله پیامک میشود.
- طبق تاپین، پیگیری تلفنی پست با شماره ۰۲۱-۸۸۸۸ هم ممکن است.
- وضعیت ممکن است چند ساعت پس از تحویل بسته به‌روز شود.
- اگر وضعیت چند روز تغییر نکرد، با پشتیبانی شرکت تماس بگیرید و شکایت ثبت کنید. برای پیگیری تلفنی مرسوله‌های الوپست، الوپیک شماره ۰۲۱۸۴۴۷۰۰۰۰ را اعلام کرده است.
برای فروشگاه اینترنتی کدام روش بهتر است؟
پاسخ کوتاه: فروشگاه‌ها معمولاً برای مشتریان هم‌شهر از پیک و برای شهرستانها از پست پیشتاز یا تیپاکس استفاده می‌کنند. اگر می‌خواهید پول کالا هنگام تحویل از مشتری گرفته شود، به دنبال خدمت پرداخت در محل (COD) باشید که تیپاکس و چاپار اعلام کرده‌اند.
هنگام انتخاب به این موارد توجه کنید: پوشش شهرهای مشتریانتان، امکان جمع‌آوری روزانه از انبار، پرداخت در محل، پس‌کرایه، سقف جبران خسارت و کیفیت پاسخ‌گویی پشتیبانی. سرویس‌های واسط و پلتفرم‌های ارسال هم وجود دارند که چند شرکت را در یک پنل جمع کرده‌اند. درباره این شرکت‌ها در فهرست کسب‌وکارهای لجستیک بیشتر بخوانید.
پرسش‌های متداول
ارزانترین روش ارسال بسته به شهرستان چیست؟
معمولاً پست سفارشی ارزانترین گزینه است، ولی کندتر است و دریافت از درب منزل ندارد. هزینه دقیق به وزن و مسافت بستگی دارد؛ تعرفههای رسمی را در صفحه نرخنامه پستی ببینید.
تفاوت پست پیشتاز و سفارشی چیست؟
پیشتاز سریعتر است (درونشهری معمولاً حدود ۲۴ ساعت و شهرستانها ۴۸ تا ۷۲ ساعت) و بیمه عمومی دارد؛ سفارشی ارزانتر و کندتر است (معمولاً ۵ تا ۷ روز). سقف وزن پیشتاز ۲۵ و سفارشی ۴۰ کیلوگرم است.
آیا میتوان بسته را از درب منزل ارسال کرد؟
بله. تیپاکس و چاپار بسته را از درب منزل تحویل میگیرند. الوپست بسته را در تهران از درب منزل میگیرد و با پست پیشتاز ارسال میکند. پیک الوپیک و اسنپباکس هم برای ارسال درونشهری به محل شما میآیند.
آیا ارسال بسته بیمه دارد؟
تیپاکس میگوید ارسالهایش بهصورت خودکار بیمه و جبران خسارت دارد، به شرط اعلام ارزش دقیق کالا. پست پیشتاز تا سقف مشخصی بیمه دارد. اسنپباکس بیمه پیک را تا ۳۰ و وانت را تا ۱۰۰ میلیون تومان اعلام کرده است.
آیا میتوان طلا یا پول نقد را پست کرد؟
در مرسولات عادی و غیربیمه خیر. از سال ۱۴۰۵ پست ارسال طلا و جواهر را فقط از چند باجه منتخب پذیرش میکند و گیرنده باید آن را از دفتر پستی تحویل بگیرد. تیپاکس هم در اکسپرس هوایی طلا، نقره، سکه و وجه نقد را نمی‌پذیرد.
کد رهگیری پست چند رقم است و کجا وارد میشود؟
کد رهگیری مرسولات پست ۲۴ رقمی است و روی رسید پستی چاپ میشود. آن را در tracking.post.ir وارد کنید؛ راهنمای قدمبهقدم در صفحه رهگیری مرسوله پستی نقل حمل آمده است.
جمع‌بندی
برای ارسال بسته اول مقصد و فوریت را مشخص کنید. درونشهری و فوری: پیک. بین‌شهری و ارزان: پست. بین‌شهری با دریافت از درب منزل و بیمه: تیپاکس یا چاپار. بار سنگین: وانت یا باربری. بسته‌بندی را جدی بگیرید، ارزش و محتوا را درست اعلام کنید، از فهرست اقلام ممنوعه مطمئن شوید و کد رهگیری را نگه دارید. اگر فروشگاه آنلاین دارید، تاپین یکی از سامانه‌هایی است که می‌توانید برای ارسال بسته‌هایتان بررسی کنید. پیش از انتخاب، شرایط و تعرفههای فعلی آن را با نیاز خود مقایسه کنید. نقل حمل این راهنما را با تغییر شرایط شرکت‌ها به‌روز میکند.
آخرین به‌روزرسانی: آبان ۱۴۰۵
